مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری پژوهش‌های اعتقادی کلامی 9899-1735 16 2 2026 5 29 A Comparative Study of the Issue of Divine Knowledge from the Perspective of Imam Sajjad (AS) and the Holy quran بررسی تطبیقی مسأله علم الهی از نگاه امام سجاد (ع) و قرآن کریم 277 299 fa عزیز علی زاده سالطه استادیار،گروه الهیات و معارف اسلامی، واحد خوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران پریوش علی زاده دانشجوی دکتری، گروه علوم و معارف نهج البلاغه، واحد تهران جنوب، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران 2025 1 2 <p>From the perspective of the Holy Quran, God is the Absolute Knower and no particle is outside the scope of His knowledge and He has clarified this issue in various verses. Accordingly, thinkers and scholars have also said many things about divine knowledge. However, since the Ahl al-Bayt (a.s.) as the true interpreters of the Quran are aware of the purposes of the divine book and separation between them and the Quran is unthinkable; we have tried to present the view of Imam Sajjad (a.s.) on this issue as an example and to the extent possible, in a descriptive-narrative manner, to compare his words with the divine verses. What can be obtained from the words of that Imam on this issue is that he has spoken a lot about knowledge after creation and in different aspects and has also said things about the stage before creation in many cases. However, like the Holy Quran, nothing has been said about God's knowledge of His essence. From the perspective of that Imam, God created the universe without any pattern or precedent and is spread across the expanse of existence based on precise measurements. After their existence, He encompasses them and holds them all accountable. This is something that can be found in the Holy Quran in many instances in accordance with these words.</p> <p>از دیدگاه قرآن کریم، خداوند عالم مطلق بوده و هیچ ذرّه&rlm;ای از حیطۀ آگاهی او بیرون نیست و به این مسأله در آیات مختلف تصریح کرده است. به تبع آن متفکران و صاحب &rlm;نظران نیز پیرامون علم الهی سخنان فراوانی گفته&rlm;اند. اما از آنجایی که اهل بیت (ع) به عنوان مفسران حقیقی قرآن به مقاصد کتاب الهی واقف&rlm;اند و جدایی بین آنان و قرآن قابل تصور نیست؛ سعی کرده&rlm;ایم از باب نمونه، نگاه امام سجاد (ع) را در این باره مطرح کرده و در حد امکان به شیوۀ توصیفی- نقلی به تطبیق سخنان ایشان با آیات الهی بپردازیم.آنچه از سخنان آن حضرت در این باره به دست می&rlm;آید این است که ایشان دربارۀ علم بعد از ایجاد، سخنان فراوان و در جنبه&rlm;های مختلف داشته و دربارۀ مرتبۀ قبل از ایجاد هم در موارد متعددی مطالبی فرموده&rlm;اند. اما، به مانند قرآن کریم، دربارۀ علم خدا به ذات خویش مطلبی بیان نشده است. از دیدگاه آن حضرت، خداوند، عالم را بدون هیچ الگو و سابقه&rlm;ای آفریده و براساس اندازه&rlm;گیری دقیق در پهنة هستی گسترده است. بعد از وجود یافتن هم بر آنها احاطه داشته و حساب همه را دارد. این چیزی است که در قرآن کریم هم مصادیق فراوانی در مطابقت این سخنان می&rlm;توان یافت.</p> http://kalam.saminatech.ir/ar/Article/Download/53717