مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622 A comparative study of miracles from the point of view of Mulla Sadra and Lahijiبررسی تطبیقی معجزه از منظر ملاصدرا و لاهیجی728faعباس اسدآبادیدانشگاه آزاد اسلامی، بم20231019The discussion of the miracles of the prophets is one of the important theological topics that has been receiving the attention of Imamiyya theologians for a long time. There are different views on this matter. This article seeks to explain the miracles of the Prophets from the perspective of Abdul Razzaq Lahiji and Mulla Sadra. express them in this regard. Qur'an's proofs are based on verses such as: 248 Surah Baqarah, 10 Surah Abrahimi, verse 37 of Enam. It has been cited, the difference between Sahar and Miracles and the objectives of the prophets' miracles have been examined from the point of view of Allameh Lahiji and Mulla Sadra, and the reasons for each It has been presented in this regard and some verses of the Quran have been cited to explain this issue. پدیده معجزه امر خارق عادت که آن را انبیاء الهی به منزله دلیل بر صدق نبوت خود بهئ مخاطبان نشان می دهند گفتنی است که از اعجاز انبیاء یکی از مباحث مهم کلامی است که از دیر باز مورد توجه متکلمان امامیه قرار گرفته ودیدگاه های مختلفی در این مورد وجود دارد. این مقاله در پی آن است تا موضوع اعجازانبیاء را از منظر عبدالرزاق لاهیجی وملا صدرا بطور تطبیقی مورد کنکاش قرار بدهد واشتراکات وافراقات دیدگاه ایشان را درباب اعجاز انبیاء بیان کند. سئوال اصلی در این مقاله این است که معجزه از منظر ملا صدرا ولاهیجی چیست وچه اشتراکات وافتراقاتی بین دیدگاه این دواندیشمند وجود دارد که باستناد به،ادله قرآنی 248سوره بقره، 10 سوره ابراهیم، انعام آیه 37. وبا روش توصیفی وتطبیقی به این سوال پاسخ داده شده است، تفاوت سحر با معجزه، ونیزاهداف معجزه پیامبران ازدیدگاه علامه لاهیجی وملاصدرا از دیگر موضوعاتی است که در این نوشتار به آن اشاره شده است ودلایل هر کدام از آیات قرآن در این باره ارائه گردیده است. یافته های تحقیق این است که انبیاء دارای اعجاز بودند وبین دیدگاه ملا صدرا و لاهیجی در باب اعجاز انبیا ء اشتراکات وافراقاتی وجود دارد. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47171

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622Content analysis of the component of empathy in achieving peace in the Quran and Meulana's mysticism and Rosenberg's non-violent communication approachتحلیل محتوای تطبیقی مولفه همدلی دررسیدن به صلح در قرآن و مثنوی مولانا و رویکرد ارتباط بدون خشونت روزنبرگ2948faمریمباباییگروه زبان و ادبیات فارسی،دانشکده علوم انسانی، واحد ساوه،دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه،ایران0000000195159257رضاحیدری نوریگروه زبان و ادبیات فارسی،دانشکده علوم انسانی، واحد ساوه،دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه،ایرانمحمدتقیقندیگروه زبان و ادبیات فارسی،دانشکده علوم انسانی، واحد ساوه،دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه،ایران2023123<p>In Islam,Emphaty and compassion as one of the most important educational and social goals is one of the most valuable achievements of Islam in society, and it is considered as the axis of unity, the result of which is peace. During the past and present ages, great thinkers have also addressed the issue of empathy as a way to achieve peace, such as Maulana in the seventh century and contemporary thinkers; Dr. Marshall Rosenberg. Based on this, the basic issue of the current research is the question of empathy and this research is about it, with a theoretical study in the way of library research on the Qur'an, the Masnavi of Maulana , and also empathy in the West by examining the psychologist Marshall's point of view. Rosenberg examines the concept of empathy And by emphasizing the analytical-descriptive method, answer the question of how the mentioned views look at empathy and to what extent they are aligned, influenced or different from each other. The findings of the present research show that special attention has been paid to the subject of empathy in the Quran And Maulana, influenced by the Holy Qur'an, has paid attention to this issue in his Masnavi, and Rosenberg, as a psychologist who was also a scholar of Maulana, considered empathy so important that he considers it a factor to achieve peace. Peace is a human need in every It is periodic.</p><p>دراسلام، الفت وهمدلی به عنوان یکی از مهمترین اهداف تربیتی و اجتماعی از ارزشمندترین دستاوردهای اسلام در جامعه است و از آن به عنوان محور وحدت و اتحاد،که نتیجه آن صلح است، توجه شده . صلح، نیاز بشر در هر دوره ای است وبه همین سبب طی اعصار گذشته و حال، اندیشمندان بزرگی نیز به موضوع همدلی به عنوان راهی برای رسیدن به صلح پرداخته اند از جمله مولانا بلخی درقرن هفتم شمسی و اندیشمند معاصر؛ دکتر مارشال روزنبرگ. بر این اساس،مسأله اساسی پژوهش حاضر، پرسمان همدلی است و این پژوهش بر آن است، با مطالعه ای نظری به شیوه پژوهش کتابخانه ای بر مثنوی معنوی مولانا جلال الدین بلخی، و رویکرد ارتباط بدون خشونتدگاه مارشال روزنبرگ به بررسی مفهوم همدلی بپردازد و با تاکید بر روش تحلیلی _ توصیفی به این پرسش پاسخ دهد که در دیدگاههای ذکر شده، چگونه همدلی به عنوان راهی برای رسیدن به صلح عمل می کند. یافته های پژوهش حاضر نشان می دهد که درقرآن توجه خاصی به موضوع همدلی شده است و به آن به عنوان راهی که جلوی جنگ و خشونت را می گیرد، اشاره می کند. مولانا درقرن هفتم نیز همدلی را راهی برای رسیدن به صلح درون وصلح با دیگران و درنهایت صلح کل می داند. روزنبرگ، به عنوان روانشناس معاصر غربی که مولانا پژوه نیز بود، همدلی را راهی مهم برای رسیدن به صلح می داند. این مقاله اهتمامی نوین دراین باره است که نشان می دهد، چگونه یک مولفه اخلاقی می تواند در برقراری صلح موثر باشد.لازم به ذکر است این مقاله برگرفته از بخشی از رساله دکتری نگارنده است.</p>http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47182

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622 Clarifying the dignity of self-examination in proving the absolutism of imagination in supreme wisdomتبیین شأن صدوری نفس در اثبات تجرد قوۀ خیال در حکمت متعالیه4966fa رضا جمالی نژاددانشگاه آزاد اسلامی-واحد علوم و تحقیقاتسید صدرالدینطاهریگروه فلسفه،دانشکده ادبیات فارسی و زبان های خارجی،دانشگاه علامه طباطبائی،تهران،ایرانابوالفضلمحمودیدانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات202359In transcendental wisdom, imagination is one of the levels of perception, and the power of imagination is considered one of the types of inner senses. Malasdra has established several proofs for the isolation of this power. In the present article, first, one of the most important proofs of the power of imagination It is investigated and after that, it has been tried to explain its aspects in the issue of abstraction of the imagination, considering the importance of self-importance in relation to perceptual forms. In the transcendental wisdom, considering the dignity of the soul, the ratio of the power of imagination to imaginary forms is not the ratio of ability and passivity; Rather, it is an active and emitting relationship, that is, the soul invents and composes imaginary forms. The mentioned claim is based on the fact that the soul goes through the process of perception, including sensory, imaginary and intellectual perception, and is the subject of sensory, imaginary and intellectual forms in each stage of perception. At the beginning of creation, the soul lacks all levels of perception; But during the path of physical movement, it gradually reaches the stage of creating and composing images. The above theory has some ambiguities, ambiguities that also affect the celibacy of the imagination, and without solving these ambiguities, the proof of the celibacy of the imagination is not free from problems and problems. The expression of these ambiguities can be clear and precise when in The present research can be aimed at explaining, evaluating and investigating these uncertainties.در حکمت متعالیه، خیال یکی از مراتب ادراک،و قوه ی خیال نیز یکی از اقسام حواس باطنی به شمار می رود.ملاصدرا براهین متعددی بر تجرّد این قوه اقامه نموده است.در مقاله ی حاضر ابتدا یکی از مهم ترین براهین تجرّد قوه ی خیال بررسی می شود و پس از آن سعی شده است که با توجّه به شأن صدوری نفس نسبت به صورت های ادراکی، جوانب آن در مساله ی تجرّد قوّه ی خیال تبیین شود . در حکمت متعالیه، با نظر به شأن صدوری نفس نسبت قوّه ی خیال به صورتهای خیالی، نسبت قابلی و انفعالی نیست؛ بلکه نسبت فاعلی و صدوری می باشد، یعنی نفس، صورتهای خیالی را ابداع و انشاء می نماید. ادّعای مذکور مبتنی بر آن است که نفس در مسیر حرکت جوهری، فرآیند ادراک را اعم از ادراک حسّی، خیالی و عقلی طی نموده و در هر مرحله ای از ادراک، فاعل صورتهای حسّی، خیالی و عقلی باشد. نفس در آغاز پیدایش، فاقد تمام مراتب ادراک است؛ امّا در طی مسیر حرکت جوهری تدریجاً به مرحله ی ایجاد و انشاء صور می‌رسد. نظریه فوق دارای ابهاماتی می باشد، ابهاماتی که بر روی تجرد قوه ی خیال نیز تاثیر گذار می باشد و بدون رفع این ابهامات اثبات براهین تجرد قوه ی خیال خالی از ایراد و اشکال نیست. بیان این ابهامات زمانی می تواند مشخص و دقیق باشد که در راستای برهان تجرد قوه خیال ارائه گردد.تحقیق حاضر می تواند در راستای تبیین،ارزیابی و بررسی این ابهامات باشد.http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47183

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622 An explanation of some mystical authorities such as Sabr, Annihilation, according to Imam Khomeini's mystical view of martyrdomشرحی بر برخی مقامات عرفانی چون صبر، فنا با توجه به دیدگاه عرفانی امام خمینی به شهادت6792fa مصطفی حامدنژاد دانشگاه‌آزاد اسلامی، اهوازمریم بختیار استاد یار گروه عرفان اسلامی ، واحد اهواز ، دانشگاه آزاد اسلامی ، اهواز ، ایران علی یارحسینیاستادیار گروه تصوف و عرفان اسلامی، واحد مسجد سلیمان، دانشگاه آزاد اسلامی، مسجد سلیمان، ایران2023610 Irfan is one of the ways to know the truth, it means to reach the god, to become immortal in him and to believe in the truth without seeing anything except him, not to hear anything except his words, to go beyond the knowledge of the divine, to go beyond the ain of the divine and to rely on the exalted position of the divine and to transcend the realm of appearances. . Imam Khomeini (may Allah be pleased with him) is the greatest mystic of his age, who, in addition to his jurisprudence and religion, had a scholarly view in the field of mysticism and has written and can write many works in this field. It can be said that mystical views are well tied to other areas such as politics. Ando says from here that one of the important issues in the subject of mysticism is the examination of mystical authorities and the description of their different degrees. Reh) is related to mystical authorities relying on patience and mortality. The present research is done with a descriptive-analytical approach and referring to library sources, especially the sources related to the views of Imam Khomeini (RA) by stating the degrees of each of the responsible officials and tried to reflect on those officials by relying on the mysticism of certain works. Imam Khomeini should be explained correctly.عرفان یکی از راه های شناخت حق یعنی رسیدن به معبود فانی شدن در او و حقیقت لا و الا را باور کردن جز او را ندیدن جزسخن او نشنیدن از علم الیقین گذشتن از عین الیقین فراتر رفتن و در جایگاه رفیع حق الیقین تکیه زدن و از ساحت ظاهر به باطن رفتن است.حضرت امام خمینی(ره) بزرگترین عارف عصر خویش که علاوه بر سیره فقهی و دینی خود نگاهی عالمانه¬ در حوزه¬ی عرفان داشته¬اند و آثار وتالیفات زیادی در این حوزه به رشته¬ی تحریر درآوره اند و می‌توان گفت دیدگاه¬های عرفانی را به خوبی به حوزه¬های دیگری چون سیاست گره زده اندو از انجایی که یکی از مسائل مهم در موضوع عرفان، بررسی مقامات عرفانی و تشریح درجات مختلف آن¬ها است،در پژوهش پیش رو محوريّت اصلی کار، بررسی رویکرد عرفانی امام خمینی (ره) در ارتباط با مقامات عرفانی با تکیه بر صبر و فنا است. پژوهش حاضر با رهیافت توصیفی - تحلیلی و استناد به منابع کتابخانه¬ای به¬ويژه منابع مربوط به ديدگاه¬های امام خمينی (ره) به بیان درجات هریک از مقامات مذکور پرداخته وتلاش شده با تأمّل آن مقامات با تکیه بر آثار عرفانی به خصوص آثار امام خمینی به درستی تبیین شود.http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47184

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622Explanation of the relationship between God and the universe according to Mirza Javad Tehrani (RA)تبیین رابطه‌ای خدا و جهان هستی از نظر میرزا جواد تهرانی(ره)93116faعلی اکبرحائری موحددانشجوی دکتری فلسفه و کلام اسلامی، دانشگاه علوم و تحقیقات تهران، تهران، ایران.یحییکبیردانشگاه تهرانمحمد سعیدی مهر ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایرانعباس ذهبیاستادیار گروه فلسفه اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، ایران.2023512The purpose of this research is to answer the question, what is the relationship between God and the universe from the perspective of Mirza Javad Tehrani? For this purpose, his written works were analyzed by means of content analysis of sources in a library manner. Sages in response to this question of rational assumptions such as; They have used the principle of causation, falsification, composition, the principle of oneness, the subject of manifestation, etc., and by proposing a separation between the first creation and the first emission, they have considered the relationship as an existential matter. Mirza Javad, one of the thinkers of the separation school, while not accepting the aforementioned principles, does not consider the claim of the sages to be free of problems. He believes that determining the example of the first creature and expressing the type of relationship is beyond the realm of human knowledge, so we must obey the Sharia texts in this regard. Therefore, the relationship between God and the universe is definitely established. Although its quality is unknown to us.هدف از پژوهش حاضر پاسخ به این پرسش است که چه رابطه‌ای بین خدا و جهان هستی از منظر میرزا جواد تهرانی وجود دارد؟ به ‌همین منظور آثار مکتوب ایشان به روش تحلیل محتوای منابع به صورت کتابخانه‌ای مورد بررسی قرار گرفت. حکما در پاسخ به این پرسش از پیشفرضهای عقلی چون؛ اصل علیت، جعل، سنخیت، قاعده الواحد، فاعل بالتجلی،... بهره گرفته و با طرح جدایی بین اولین مخلوق از اولین صادر، رابطه را امری وجودی دانسته‌اند. میرزا جواد یکی از متفکران مکتب تفکیک ضمن عدم پذیرش اصول مذکور، ادعای حکما را خالی از اشکال نمی‌داند. وی بر این باورست که تعیین مصداق اولین مخلوق و بیان نوع رابطه از قلمرو دانش انسان خارج است لذا باید در این خصوص تابع متون شرع باشیم. بنابراین رابطه بین خدا و جهان هستی قطعاً بر‌قرار است. هر چند که کیفیت آن بر ما مجهول می‌باشد. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47185

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622 Comparison of the opinions of Ibn Sina and Ibn Arabi on the issue of free will and destinyمقایسه آرا ابن سینا و ابن عربی درمسأله اختیار و تقدیر117136fa سمیه حیراندانشجوی دکتری فلسفه و کلام، گروه الهیات ومعارف اسلامی، دانشگاه آزاداسلامی، واحدفسا، فسا،ایران عباس احمدی سعدیدانشگاه آزاد اسلامی، فسا محمد علی اخگراستاديار گروه فلسفه، واحد شيراز، دانشگاه آزاد اسلامي، شيراز، ايران202368In this research, the issue of free will in humans and divine destiny in the views of Ibn Sina and Ibn Arabi are examined and then compared. The importance of the research is due to the distinction between Ibn Sina's philosophical approach and Ibn Arabi's mystical-theological approach to answer the question of free will in man and divine destiny, while both thinkers have the same procedure in explaining the issue of Qada, Qadr and free will in the philosophical discussion or There are mystics of unity. The most important similarity between the views of these two thinkers is in considering the will in humans as non-inherent, which they see in the light of God's innate will. The most important difference between Ibn Arabi's and Ibn Sina's opinions regarding divine judgment and destiny is Ibn Sina's reliance and emphasis on the knowledge of God's mercy and Ibn Arabi's emphasis on divine judgment. This difference is rooted in Ibn Sina's philosophical approach and Ibn Arabi's mystical-theological approach to analyze the subject. Regarding free will in man, Ibn Sina believes that by performing certain actions, a person has the ability to exercise his opinion and change his destiny, and God has decreed such that there is certainty and certainty in man's actions, and that judgment is based on his free will and will. And the divine decree has determined the free will in the actions of humans. According to Ibn Arabi, the judgment and fate of God's decree is in the order of fixed nobles and their requirements, and therefore the will and free will of man are also in their domain. And Qada and Qadr do not violate human free will. The method of this research is based on descriptive-analytical and using library texts.در این تحقیق مسئلۀ اختیار در انسان و قضا و قدر الهی در آراء ابن سینا و ابن عربی بررسی و سپس مقایسه می شوند. اهمیت تحقیق به سبب ایجاد تمایز میان نگرش فلسفی ابن سینا و نگرش عرفانی-کلامی ابن عربی برای پاسخ به مسئله اختیار در انسان و تقدیر الهی است، در حالیکه هر دو متفکر رویه ای یکسان در تشریح موضوع قضا و قدر و اختیار در بحث فلسفی یا عرفانی وحدت وجود دارند. مهمترین شباهت آراء این دو متفکر در غیر ذاتی دانستن اراده در انسان است که آنرا در پرتو اراده ذاتی خداوند می دانند. مهمترین تفاوت میان آراء ابن عربی و ابن سینا در رابطه با قضا و قدر الهی تکیه و تأکید ابن سینا بر علم عنایی خداوند و تأکید ابن عربی بر حکم الهی است. این تفاوت ریشه در روش نگرش فلسفی ابن سینا و عرفانی-کلامی ابن عربی برای تحلیل موضوع است. در رابطه با اختیار در انسان ابن سینا قائل است که شخص با انجام برخی اعمال توانایی بر اعمال نظر و تغییر سرنوشت خود را دارد و خداوند با قضای الهی چنین خواسته که قطعیت و حتمیت در فعل انسان باشد و قضا پس از اختیار و اراده او باشد و قضای الهی، اختیار در فعل انسانها را مقدر داشته است. از نظر ابن عربی نیز قضا و قدر حکم الهی در مرتبه اعیان ثابته و اقتضائات آنهاست و بنابراین اراده و اختیار انسان نیز در حیطه آنهاست. و قضا و قدر نقض کننده اختیار و اراده انسان نیست. روش این تحقیق بر اساس توصیفی-تحلیلی و بر با استفاده از متون کتابخانه ای است.http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47186

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622 Investigation of Shia hadith developments in the field of hadith explanation and hadith jurisprudence in the eleventh century of Hijri Relying on the explanations of Mulla Sadra and Mulla Saleh Mazandarani, Barkatab Usul Kafiبررسی تحولات حدیثی شیعه درحوزه شرح الحدیث وفقه الحدیث در قرن یازدهم هجری با تکیه بر شروح ملاصدرا و ملاصالح مازندرانی برکتاب اصول کافی137162fa اعظم خدامی پور دانشگاه آزاد اسلامی، تهرانقاسمفائزدانشگاه تهرانسید محمدرضویدانشگاه آزاد تهران مرکزی0000-0001-2431-5491202326With the formation of the Safavid dynasty and the formalization of the Shia religion, followed by the request of scholars to publish knowledge, a suitable platform was formed in the 11th century. More than eighty percent of the explanations of the Arbaa books were written in this time, in terms of quantity and quality, among which the principles of Sufi have been given more attention than other books. Count the hadith. His careful look at the religious narrations caused him to change the purely narrating and devotional view of the texts. According to Allameh Shearani, this description has left a deep impact on the interpretations and has transformed them. Mullah Saleh Mazandarani also wrote a commentary on the sufficient principles after Mullah Sadra. This analytical, descriptive and applied article by Baroosh examines the effective platforms in the writing of hadith works in the eleventh century in order to reveal by analyzing the methods of hadith jurisprudence in the commentaries of Mulla Sadra and Mulla Saleh that the hadith activities of this period were not only quantitative in terms of quantity but also rich in terms of quality. The use of the rules of logic and philosophical and rational discussions, the approach of interpretation and translation, paying attention to conveying the meaning and resolving the conflict of narrations are some of the prominent features of this explanation. با شکل گیری صفویه و رسمی شدن مذهب شیعه و به دنبال آن درخواست از علما جهت نشر معارف، بستر مناسبی در قرن یازدهم شكل گرفت. بیش از هشتاد درصد شروح کتب اربعه از جهت کمی و کیفی در این زمان نگاشته شد که در این میان اصول کافی بیشتر از کتب دیگر مورد توجه قرار گرفته است.اگرچه ملاصدرا در فلسفه و علوم عقلى شهره است ولى او را بايد يكى از اولين شارحان حديث شمرد. نگاه دقيق او به روايات اعتقادى موجب شد كه نگاه نقلى و تعبدى صرف به متون تغيير كند. به گفته علامه شعرانى، اين شرح تأثيرى ژرف بر شروح پس از خود گذاشته و آنها را متحول ساخته است. ملا صالح مازندرانى نیز وبعد از ملاصدرا بر اصول كافى شرح نوشته است. این مقاله باروش تحلیلی،توصیفی وتطبیقی به بررسی بسترهای موثر در نگارش آثار حدیثی در قرن یازدهم می پردازد تا با تحلیل روشهای فقه الحدیثی شروح ملاصدرا و ملاصالح آشکار سازد که فعّالیت‌های حدیثی این دوره فقط از جهت کمی زیاد نبوده و از جهت کیفیت هم دارای غنا است.استفاده از قواعد منطق ومباحث فلسفی وعقلی،رویکردتاویلی ونقلی، توجه به نقل معنا ورفع تعارض روایات از ویژگیهای بارز این شروح است. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47187

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622 The position of practical reason in the completion of theoretical reason from the point of view of Avicenna and Mulla Sadraجایگاه عقل عملی در استکمال عقل نظری از منظر ابن‌سینا و ملاصدرا163184fa محمداسلم رئیسیدانشجوی دکتری فلسفه و کلام اسلامی، واحد فسا، دانشگاه آزاد اسلامی، فسا، ایران. مرتضیکشاورزاستادیار گروه معارف، واحد ارسنجان، دانشگاه آزاد اسلامی ،ارسنجان، ایرانمحمدعلیاخگراستادیار گروه فلسفه، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران00000002049551842023224In this research, by examining the views of Avicenna and Mulla Sadra, the role of action in the completion of theoretical reason, in two major schools of Islamic philosophy, namely Hikmat al-Masha and al-Taaliyyah, has been considered. The importance of this issue is due to the explanation of the relationship between science and practice in the opinions of these two schools and the evolution of this discussion from the Peripatetic school to the transcendental wisdom. This is important among the metaphysical and moral issues related to the gap between opinion and action. The purpose of the research is to examine the relationship between practical reason - such as ethics and Sharia - and human worldly happiness and its alignment with the perfection of theoretical reason. The results of the research show that according to Ibn Sina, the perfection of the human intellect from the beastly to the useful is through the active intellect, but after the human intellect is actualized, it needs actions in order to connect to a higher intensity and level, through which it is freed from material and physical affairs. And it can be understood and united with general forms, which is the completion of theoretical reason. This theory in Mulla Sadra's opinion, since it considers the soul as the physicality of occurrence, it is also valid in the levels of potential intellect to the actual, that is, there is a two-way relationship between opinion and action in the levels of the soul in the physical, exemplary and rational world. The explanation of Avicenna's and Mulla Sadra's opinions in the field of Islamic philosophy shows the evolution and approach of this theory more clearly, which is analyzed in this research based on the method of dialogue between their opinions.در این تحقیق با بررسی آراء ابن‌سینا و ملاصدرا نقش عمل در استکمال عقل نظری در دو مکتب عمده فلسفه اسلامی یعنی حکمت مشاء و متعالیه توجه شده است. اهمیت این موضوع به سبب تبیین ارتباط میان علم و عمل در آراء این دو مکتب و سیر تکامل این بحث از فلسفه مشاء به حکمت متعالیه است. این مهم ضمن مباحث مابعدالطبیعی و اخلاقی در ارتباط با شکاف نظر و عمل مطرح است. هدف تحقیق بررسی ارتباط عقل عملی - امور جزئی نظیر اخلاق و شریعت- و سعادت دنیوی انسان و همراستایی آن با کمال عقل نظری است. نتایج تحقیق نشان می دهد که نزد ابن‌سینا استکمال قوه عقل انسانی از هیولانی تا مستفاد بواسطه عقل فعال است اما پس از آنکه عقل انسان فعلیت یافت، برای اتصال در شدت و مراتب والاتر نیاز به اعمالی دارد که بواسطه آن از امور مادی و جسمانی فارغ شده و قابل دریافت و اتحاد با صور کلی شود که استکمال عقل نظری است. این نظریه در آراء ملاصدرا، از این رو که نفس را جسمانیة الحدوث می داند، در مراتب عقل بالقوه تا مستفاد نیز ساری است یعنی رابطه ای دوسویه میان نظر و عمل در مراتب نفس در عالم جسمانی، مثالی و عقلانی هست. تبیین نظرات ابن‌سینا و ملاصدرا در حوزه فلسفه اسلامی نوع تکامل و رویکرد این نظریه را با وضوح بیشتری نمایان می‌کند که در این تحقیق بر اساس روش گفتگو میان آراء ایشان تحلیل می شود.http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47188

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622Typology of types of distortions in the book Tahzeeb al-Ahkam of Sheikh Tusiگونه شناسی انواع تحریف در کتاب تهذیب الاحکام شیخ طوسی185206fa زهرا سر خوشی دانشجوی دکتری گروه علوم قران و حدیث،واحد ارومیه،دانشگاه آزاد اسلامی،ارومیه، ایرانمحمدعلیربی پوردانشگاه تهرانعلیرضا رادبیندانشگاه آزاد اسلامی، تبریزراضیه شیرینی استادیار گروه علوم قران و حدیث،واحد سلماس،دانشگاه آزاد اسلامی،سلماس ،ایران2023519Undoubtedly, hadiths are a precious treasure among the epistemic sources of Islamic thought. The use of this precious treasure requires preliminary steps, one of which is to identify the damage so that the hadith researcher can remove its undesirable consequences in the field of understanding hadith. "Correction" means changing a part of the hadith to another word or phrase. It is one of the plagues found in the hadiths, which requires research to identify and fix its consequences. Since a slight change in the letters and words will make it difficult for us to understand the main meaning of Masoom (PBUH) and fail us in reaching a correct and acceptable meaning, it is very important to pay attention to the phenomenon of spelling. "Distortion" in the meaning of changing the word or meaning of the hadith is one of these plagues in the hadiths that requires careful research to identify it and pay attention to its adverse consequences. The distortion of religious texts has a long history and has long been the subject of attention and concern of Islamic thinkers, especially hadith scholars. This article is written with a descriptive-analytical method with the aim of explaining the factors and consequences of distortions in hadiths. Since a small change in letters and words fails us in reaching the main intention of Masoom (pbuh), it is very important to pay attention to the damage of "distortion". Keywords: hadith jurisprudence, tasheef, distortion, effects, tahteeb al-ahkam.بی‌تردید احادیث گنجینه گرانسنگ در میان منابع معرفتی اندیشه اسلامی است. استفاده از این گنجینه پربها، نیازمند طی مقدماتی است که یکی از آنها شناسایی آسیب هاست تا حدیث پژوه بتواند نسبت به زدودن پیامدهای نامطلوب آن در حوزه فهم حدیث اقدام نماید. «تصحیف» به معنای تغییر یافتن بخشی از حدیث به کلمه یا عبارت دیگر، یکی از آفت های راه یافته در احادیث است که تشخیص و رفع پیامدهای آن پژوهشی را می طلبد. از آنجا که اندک تغییر در حروف و کلمات، فهم ما را از مقصود اصلی معصوم (ع) با مشکل مواجه خواهد کرد و ما را در رسیدن به معنایی درست و مقبول ناکام می گذارد، توجه به پدیده تصحیف از اهمیت بسزایی برخوردار است. «تحریف» به معنای تغيير يافتن حديث در لفظ يا معنا، يکي از اين آفتهای راه يافته در احاديث است که تشخيص آن و توجّه به پيامدهای نامطلوبي که دارد پژوهشي دقيق را مي طلبد. تحريف متون ديني سابقة ديرينه ای داشته و از ديرباز مورد توجّه و دغدغة متفکّران اسلامي بويژه حديث پژوهان بوده است. اين نوشتار، با روش توصيفي - تحليلي با هدف بيان عوامل و پيامدهای تحريف در احاديث، شکل گرفته است. از آنجا که اندک تغيير در حروف و کلمات، ما را در رسيدن به مقصود اصلي معصوم (ع) ناکام مي گذارد، توجّه به آسيب «تحریف» از اهمیت بسزايي برخوردار است.http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47189

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622 Modeling the human soul with the Almighty Lord with emphasis on the views of Bonaventure and Mulla Sadraنمونه انگاری نفس انسانی با خداوند در اندیشه بوناونتوره و ملاصدرا207228faمحمدشیروانیدانشگاه قمحبیب الله دانش شهرکی دانشگاه قمعباسایزدپناهدانشگاه قم20211212Among the Western philosophers, Bonantore has emphasized in his theology that in order to know the nature and attributes of God, one must use the knowledge of man. To complete his philosophy and solve the problem of negative and allegorical theology, he believes that knowing creatures is the best way to know God, because they all reflect his actions and will, but knowing man, who is the supreme creature of God, plays the greatest role in knowing God. By knowing many human attributes, one can know the attributes of God. He presented the psychology of man to God in the form of knowledge in the soul and from the soul. In this article, in order to find commonalities and differentiate the intellectual and argumentative aspects such as the supremacy of man, in a descriptive-analytical way, after explaining the example of the soul in Mulla Sadra's thought and presenting it in an organized way and examining its drawbacks, to explain Franciscan allegorical theology. We provide a coherent form and explanation of the knowledge of God through the soul in his works, and then we examine the theory of the way of the soul by emphasizing the ontological, epistemological and linguistic aspects in a comparative way between Sadra's wisdom and Italian Enlightenment philosophy. And we express the commonalities and differences of this theory in the two schools, the most important of which are the use of both the law of causalitymiddle solution of verbal commonality and spitraits between people. And riphilosophers.در میان فیلسوفان غربی بونانتوره، در خداشناسی خود فراوان تاکید کرده که برای شناخت ذات و صفات خدا باید از شناخت انسان بهره گرفت. او برای تکمیل فلسفه خود و حل مشکل الهیات سلبی و تشبیهی معتقد است، که شناخت مخلوقات بهترین راه شناخت خدا است، چون همگی بازتاب فعل و اراده او هستند اما شناخت انسان که برترین مخلوق خداوند است بیشترین نقش را در مسیر شناخت خدا ایفا می‌کند و با شناخت بسیاری از صفات انسان می توان صفات خداوند را شناخت. او خداشناسی انفسی انسان برای خدا را در قالب معرفت در نفس و از نفس ارائه کرده. در این نوشتار به منظور یافتن وجوه اشتراک و افتراق جنبه عقلی و برهانی مثل اعلی بودن انسان، با روشی توصیفی ـ تحلیلی، پس از تبیین مثالیت نفس در اندیشه ملاصدرا و ارائه آن به صورتی سازمان‌یافته و بررسی اشکالات آن، به تبیین الهیات تمثیلی فرانسیسکنی به صورتی منسجم و توضیح شناخت خدا از طریق نفس در آثار او می‌پردازیم و در ادامه نظریه طریقیت نفس را با تأکید بر جنبه‌های هستی‌شناختی، معرفت‌شناختی و زبان‌شناختی به صورتی تطببیقی میان حکمت صدرائی و فلسفه اشراقی ایتالیایی بررسی می‌کنیم. و وجوه اشتراک و افتراق این نظریه در دو مکتب را بیان می‌کنیم که از جمله مهمترین آنها می توان به استفاده هر دو از قانون علیت و فروع آن و نیز ارائه راه حل میانه اشتراک لفظی و اشتراک معنوی به تواطی در خصوص صفات کمالی مشترک بین خلق و حق توسط هر دو فیلسوف اشاره کرد. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47190

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622Intellect between existence and non-existence with the body in resurrection and arguments about it from the point of view of Fakhr Razi and Sadr al-Mutalahinعقل بین وجود و عدم با بدن در معاد و استدلال درباره آن از دیدگاه فخر رازی و صدرالمتألهین229274fa عبدالرحمن صدیق محمددانشجوی دکتری، گروه فلسفه و کلام اسلامی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامیعزیز جوانپور هرویدانشیار، گروه فلسفه و کلام اسلامی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایرانمحمدعلیربی پوردانشگاه آزاد اسلامی، تبریز202358The purpose of the present research is to understand the nature of reason and destiny and its end in resurrection and to present different meanings and interpretations about proving the survival of reason, which has been the subject of discussion since the past. Based on this, this research has been written by examining the verses of the Quran, especially the verses related to the creation and the definite destiny of man, and examining the sayings of scholars and philosophers. During the review of the sources, the certainty of reason in the existence of man in the second life (the Day of Resurrection) was proved with rational and narrative reasons by referring to the verses of the Holy Quran and inspiration from the descriptions of philosophers and scholars. One of the reasons cited in verse 27 of Surah S, and one of the convincing intellectual reasons is that God did not create man and the world in vain, and reason and logic do not accept that the oppressor and the oppressed are equal in judgment, so the resurrection and reckoning is a definite obligation for every human being; In this way, it is proved that reason is with man on the day of resurrection, because its absence removes responsibility and accountability from him, and by losing it, a person's humanity and identity are lost, and if this is the case, there will be no judgment and accountability, and this is impossible based on the sayings of the Most High, reason and logic. This is a deterrent answer to the words of the deniers who say that there is no resurrection and that man is destroyed by death and suffers eternal destruction. So, based on the general results, there is reason and resurrection, and reason does not disappear with death, and resurrection is for the realization of justice in the reward of the righteous and the punishment of the wicked.هدف پژوهش حاضر، پی¬بردن به ماهیت عقل و سرنوشت و سرانجام آن در معاد و ارائه معانی و تفاسیر مختلف درباره اثبات بقای عقل است که از گذشته موضوع بحث بوده است. بر همین اساس، این پژوهش با بررسی آیات قرآن به¬خصوص آیات مربوط به آفرینش و سرنوشت قطعی انسان و بررسی اقوال علما و فلاسفه به¬نگارش درآمده است. در جریان بررسی¬ منابع، حتمی بودن عقل در وجود انسان در زندگی دوم (روز قیامت) با دلایل عقلی و نقلی با استناد به آیات قرآن کریم و الهام از شرح فلاسفه و علما اثبات شد. از دلایل نقلی آیه27 سوره ص و از ادله عقلی قانع کننده این است که خداوند انسان و جهان را بیهود نیافریده و عقل و منطق نمی¬پذیرد که ظالم و مظلوم در داوری مساوی باشند، پس قیامت و حساب برای هر انسان مکلفی حتمی است؛ بدین-ترتیب ثابت می¬شود که عقل در روز رستاخیز همراه انسان است، چرا که عدم وجود آن تکلیف و حساب را از او ساقط می¬کند و با از دست دادن آن، انسانیت و هویت شخص از بین¬رفته که اگر اینگونه باشد، قیامت و حسابرسی نخواهد بود و این بر اساس فرموده حق¬تعالی و عقل و منطق غیرممکن است. این پاسخ بازدارنده به سخنان منکرانی است که می¬گویند معادی وجود ندارد و انسان با مرگ از بین می¬رود و دچار فنای ابدی می¬شود. پس بر اساس نتایج کلی، عقل و معاد وجود دارد و عقل با مرگ از بین نمی¬رود و معاد برای تحقق عدالت در پاداش نیکوکاران و عقوبت ستمکاران است. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47191

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622A research on the ideological foundations of responsibility and commitment in the case of brief sourcesجستاری در مبانی اندیشه‌ای مسئولیت پذیری و انجام تعهد در صورت اجمال منشأ275292faسیف الله گلیجانی مقدم دانشگاه آزاد اسلامی، خمیناسدالله لطفی دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)، قزوینمحمودقیوم زادههیات علمی و دبیر انجمن علمی معارف اسلامی2023429Among the topics discussed in the field of responsibility are the intellectual and thought foundations raised in this field. This theory has been proposed by Imamiyyah jurists that if responsibility and commitment are given to different people, how much adherence to beliefs is involved in fulfilling commitment and responsibility. delivered They believed that when several factors jointly cause injury or damage, the responsibility for compensation is divided equally among them, regardless of the degree of fault or influence of the parties. However, the degree of involvement of belief and ideological foundations in adherence to duty and responsibility is a matter that has many ambiguities and has created many questions in this field. In the current research, the issue of commitment and responsibility has been addressed from this point of view and it has resulted in important achievements. از جمله مباحث مطروحه در حوزه مسئولیت مبانی فکری و اندیشه‌ای مطرح در این زمینه می‌باشد. این نظریه از سوی فقهای امامیه مطرح شده است که در صورت توجه مسئولیت و تعهد به افراد مختلف چه میزان پایبندی به اعتقادات در انجام تعهد و مسئولیت پذیری دخیل است که جهت انجام صحیح تعهد و پایبندی به مسئولیت بر اساس نگاه اعتقادی می‌توان مسئله را به سامان رساند. آنان معتقد بودند که هرگاه عوامل متعدد به طور مشترک صدمه یا خسارتی را ایجاد کنند، مسئولیت جبران آن بدون توجه به میزان تقصیر یا تأثیر طرفین، به طور مساوی بین آن‌ها تقسیم می‌شود. لکن میزان دخالت اعتقاد و مبانی اندیشه‌ای در پایبندی به انجام وظیفه و مسئولیت پذیری امری است که دارای ابهامات بسیار بوده و سوالات متعدد در این زمینه ایجاد نموده است. در پژوهش حاضر به مسئله تعهد و مسئولیت پذیری از این نگاه پرداخته شده و دستاوردهای مهمی را در پی داشته است. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47192

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622A research on the historical development and literary skepticism of the Holy Quranجستاری در تطور تاریخی و شبهه شناسی ادبی قرآن کریم293314faکرامتمیریدانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران سید محسن میرباقریگروه الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایرانمژگان سرشاردانشگاه آزاد علوم و تحقیقات تهران202362Muslims believe that the Qur'an is the word of God, but critics of the Qur'an have always tried to create doubts against this divine book in order to cast doubt on the divinity of the Qur'an Considering the spread of these doubts in the recent centuries and the contexts of the emergence of this doubt, in this article, in a descriptive and analytical way, while explaining the literary doubt and the factors of its occurrence and emergence, the course of the emergence and development of such doubt in five The period from the era of descent to the late period has been investigated.The most important findings of this research are: In the era of the descent of the prophet's wisdom, he blocked the way of casting any doubts, while the lack of compilation of the rules of the Arabic language at that time ruled out such a doubt. During the period of the Imams (as) and companions, factors such as; The phenomenon of different readings, weakness in the Arabic script, the presence of similar verses and difficult words, became the basis for literary disputes in this age, which was met with the response of the Companions and the wisdom of the Imams (AS). By moving away from the age of texts due to the spread of conquests, the increase of new converts to Islam, and the hostility of Zandaqah, literary doubts have increased, Islamic thinkers tried to answer these doubts in their writings. In the recent period of disregard for literary rules and the hostile view of some orientalists, literary doubts have developed in a new format.مسلمانان اعتقاد دارند که قرآن کلام خداست لکن منتقدان قرآن همواره درصدد ایجاد شبهاتی، علیه این کتاب آسمانی بوده اند تا نسبت به الهی بودن قرآن تردید ایجاد نمایند. با توجه به گسترش این شبهات در سده های اخیر و زمینه های پیدایش این شبهه، در این مقاله به روش توصیفی، تحلیلی ضمن تبیین شبهه ادبی و عوامل بروز و ظهور آن، سیر پیدایش و تطور چنین شبهه ای در پنج دوره از عصر نزول تا دوره متاخران مورد بررسی قرار گرفته است. مهمترین یافته های این پژوهش عبارتند از: درعصر نزول تدبیر پیامبر(ص) راه هرگونه شبهه افکنی را مسدود کرده بود، ضمن اینکه عدم تدوین قواعد زبان عربی در آن زمان طرح چنین شبهه ای را منتفی میکرد. در دوره ائمه(ع) وصحابه عواملی همچون؛ پدیده اختلاف قرائت، ضعف در خط عربی، وجود آیات متشابه و الفاظ مشکله، زمینه ساز بروز مناقشات ادبی در این عصر گردید، که با پاسخ صحابه و تدبیر ائمه(ع) مواجه شد. با فاصله گرفتن از عصر نصوص بدلیل گسترش فتوحات، افزایش تازه مسلمان شده ها و دشمنی زنادقه شبهات ادبی افزایش پیدا کرده، اندیشمندان اسلامی تلاش کردند در لابه لای تالیفات خود به این شبهات پاسخ دهند. در دوره متاخران بی توجهی به قواعد ادبی و نگاه خصمانه برخی مستشرقان، شبهات ادبی در قالبی جدید توسعه یافته است. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47193

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622The process of confrontation between Mu'tazila and Ash'ari from the period of Ma'mun to Mutawakkul Abbasiروند تقابل معتزله و اشاعره از دوره مامون تا متوکل عباسی315336fa محمد حعفر واصفدانشگاه آزاداسلامی، تهرانسیدمحمدثقفی نژاددانشگاه آزاد اسلامی، تهرانمحمود سید دانشگاه آزاد اسلامی، تهران2023328From the second half of the first century of Hijri, different theological sects and religions began to appear. The Mu'tazila sect was founded by Wasil bin Atta. This sect was seriously supported during the caliphate of Mamun, Mutasim, and Wathiq. When Mutawakkil reached the caliphate, he persecuted the Mu'tazilah. The Ash'ari school separated from this school at the age of forty and founded a new religion called Ash'ari. The current research, using the historical research method which is based on description and analysis, answers this question, according to such an atmosphere, was this school able to continue its way of thinking? The purpose of dealing with this issue is how the Atzali movement continued in the fourth century of Hijri and it examines the process of confrontation between Mu'tazila and Ash'ari. The findings of the research show that the emergence of Abul Hasan Ash'ari is one of the factors of the fall of Mu'tazila. Although some people believe that the Mu'tazila religion was in danger of dissolution in that era. In order to keep the Mu'tazili religion alive, Ash'ari used a policy that changed the method with all vigilance and saved the Mu'tazili religion. But it must be said that Ash'ari had various debates with Abu Ali Jabai, his teacher, and in terms of jurisprudence, he was a follower of Ahl al-Hadith. However, from the time of Mutawakkul to the time of the caliphate of Al-Qadir Ballah, the Mu'tazila did not have a place in the Abbasid caliphate system. از نیمه دوم قرن اول هجری، فرق و مذاهب مختلف کلامی شروع به نشو و نما کردند. فرقه معتزله توسط واصل بن عطا پایه گذاری شد. این فرقه در ایام خلافت مامون، معتصم، واثق به صورت جدی مورد حمایت قرار گرفت. زمانیکه متوکل به خلافت رسید معتزله را مورد آزارو اذیت قرار داد. مکتب اشعری در چهل سالگی ازاین مکتب جدا شد و مذهب جدیدی به نام اشاعره را بنیان نهاد. پژوهش حاضر با استفاده از روش تحقیق تاریخی که مبتنی بر توصیف و تحلیل است، به این پرسش پاسخ می دهد، که با توجه به چنین فضایی آیا این مکتب توانست به سیره فکری خود ادامه دهد ؟ هدف از پرداختن به این موضوع چگونگی تداوم جریان اعتزالی در قرن چهارم هجری است و روند تقابل معتزله و اشاعره را مورد بررسی قرارمی دهد. یافته های پژوهش نشان می دهد که ظهور ابوالحسن اشعری یکی از عوامل سقوط معتزله می باشد. هرچند عده ای معتقدند آیین معتزله در آن عصر در خطر انحلال قرار گرفته بود. اشعری برای زنده نگهداشتن آیین معتزلی سیاستی به کار گرفت که با هوشیاری تمام تغییر روش داد و معتزله را نجات داد. اما باید گفت که اشعری مناظرات مختلفی با ابوعلی جبائی، استاد خود داشتو از نظر فقهی پیرو اهل حدیث بود. اما از زمان متوکل تا زمان خلافت القادر بالله، معتزله دیگر در دستگاه خلافت عباسی جایگاهی نداشتند. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47194

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های اعتقادی کلامی9899-17351422024622Criticism and review of the views of theologians about the creation of actions based on the theory of Sadr al-Mutalahin Shiraziنقد و بررسی دیدگاه متکلمین درباره خلق اعمال بر اساس نظریه صدر المتألهین شیرازی337362faعذرا یوسفی دانشگاه پیام نور، قم سیدحسن بطحایی دانشگاه پیام نور، تهرانمحمدرضا متقیان دانشگاه پیام نور، تهرانروح الله نادعلی دانشگاه پیام نور، تهران2023331The issue of "deterrence and free will" is one of the important theological and philosophical issues of human voluntary actions. The thinkers tried to explain the truth and dimensions of this issue based on their religious, scientific and epistemological foundations and assumptions. Some were inclined to the theory of determinism and others to the theories of free will. Acknowledging the monotheism of verbs, Ash'ari theologians believe that all the verbs of the servants are God's creation and man is the only current acquirer that God creates by man's hand. Mu'tazila, motivated by the negation of evils from God, have denied the issuance of the verb ``Abd'' from God, and consider ``Abd'' as the origin of optional verbs. Sadr al-Mutalahin, by using rational reasons and revealed principles, has sought to gather the will of man and monotheism of actions. In this research, the Ash'areh principles and Mu'tazila principles about the voluntary actions of man are explained and the analysis and criticism of Mulla Sadra's principles about the voluntary actions of man are explained and its relationship with the monotheism of verbs is analyzed and researched according to rational and narrative reasons. It will be said that the authentic view of Imamia is Mulla Sadra's view.مسئله «جبر و اختیار» از مسائل مهم کلامی و فلسفی افعال اختیاری انسان است. اندیشمندان کوشیدند هر کدام بنا به مبانی و پیش فرض های دینی، علمی و معرفتی خود به تبیین حقیقت و ابعاد این مسئله بپردازند. برخی به نظریه جبر و برخی دیگری به نظریه های اختیار گرایش پیدا کردند. متکلمین اشاعره با اذعان به توحید افعالی، بر این باورند که همه افعال بندگان مخلوق خداوند است و انسان تنها کسب کننده فعلی است که خداوند آن را به دست انسان ایجاد می‌کند. معتزله به انگیزه نفی بدی‌ها از خداوند منکر صدور فعل عبد از خدا شده‌اند و منشأ افعال اختیاری را عبد می‌دانند. صدرالمتألهین با استفاده از دلایل عقلی و مبانی وحیانی، درصدد جمع اختیار انسان و توحید افعالی برآمده است. در این پژوهش بیان مبانی اشاعره و مبانی معتزله درباره افعال اختیاری انسان است و تحلیل و نقد آن مبانی ملاصدرا درباره افعال اختیاری انسان تبیین می‌شود و رابطه آن با توحید افعالی با توجه به دلایل عقلی و نقلی مورد تحلیل و پژوهش قرار می‌گیرد.مقاله به این رهاورد خواهد رسید که دیدگاه معتبر نزد امامیه دیدگاه ملاصدرا است. http://kalam.saminatech.ir/fa/Article/Download/47195